Авыл җирлеге турында

Географик урыны
Иске Иштирәк авылы районыбызда Лениногорскидан көньяк-көнбатышка таба 40 км ераклыкта. Кышын уртача температура -17,2С, җәен +18,9С. Авыл җирлеге территориясендә Шушма елгасы ага. Күп кенә чишмәләр бар. Дәвалау сулары, дәвалау балчыгы, ком-гравий катнашмасы эчке корылмасына керә, авыл җирлеге файдалы казылмаларга да бик бай: нефть, газ һәм битум.

Муниципаль берәмлек мәйданы – 115,87 га

Халык саны – 1105 кеше (Ялтау авылы - 72 кеше; Иске Иштерәк авылы - 490 кеше; Бәкер авылы - 543 кеше)
Хезмәткә яраклы кешеләр – 664
Пенсия яшендәге кешеләр – 326
Мәктәпкәчә һәм мәктәп яшендәге балалар – 228

Милләт составы:
татарлар – 98%,
руслар – 0,8%,
чуваш – 0,1%,
үзбәк – 0,2%
мордва – 0,4%
украиннар – 0,5%

Кыскача тарихи белешмә
Иске Иштирәк авылына 1730 елларда нигез салына. Авыл бер яклап Урал таулары, икенче яклап Оренбург далалары башланырга торган урында утырган. Заманында Иштирәк карт Сәетов килеп каккан казык бүген шактый тамыр җибәргән - бер авылдан биш авыл «туган». Бүгенге көндә бу авыл җирлегенә Ялтау, Иске Иштирәк, Бәкер авыллары керә.
Район территориясеннән дүрт мәртәбә узган гражданнар сугышы да Иске Иштерәк халкына тәэсирсез калмый. Күп кенә ир- егетләребез Кызыл Армия сафларына язылып китә.
1918 елның февраль аенда Иске Иштирәктә Совет власте урнаша, авыл Советы барлыкка килә. 1919 елда авылда беренче комсомоллар күренә башлый.
1929 елда районда беренче булып таштан бер катлы мәктәп бинасы салына, бу мәктәп бинасы 1977 елга кадәр халыкка мәктәп буларак хезмәт итсә, 1977 елдан бүгенге көнгә кадәр бу бинада балалар бакчасы эшләп килә.
1930 елдан авылда чын-чынлап күмәкләшү башлана. Иске Иштирәктә барлыгы ике колхоз - « Кызыл Иштирәк» һәм « Чишмә» барлыкка килә.
Бөек Ватан сугышы башланып китә. Иске Иштирәк авыл Советына караган авыллардан меңнән артык ир-егет яу кырына китә. Шуларның 512 чит-ят илләр туфрагында ятып кала.
1950 елда тәмам хәлсезләнгән хуҗалыкларны бер хуҗалыкка берләштерәләр, 1958 елда берләшкән «Ярыш» колхозына Киров исемендәге (М.Каратай) хуҗалыкны да китереп кушалар. Шулай итеп, биш торак пункттан торган зур Куйбышев исемендәге колхоз оеша. Колхозның яшәү дәверендә авылда күп кенә хуҗалык объектлары салына. Иске Иштирәк авыл җирлегенә караган барлык авыллар да электр энергиясе, табигый газ, су белән тәэмин ителгән. Һәрбер авылда культура учаклары эшли, сәүдә- көнкүреш хезмәтләре даими күрсәтелә, бер башлангыч һәм бер төп белем бирү мәктәбе, балалар бакчасы бар. Халык сәламәтлеген кайгыртып Ялтау, Иске Иштирәк авылларында фельдшер акушерлык пунктлары эшли, кызганычка каршы, Бәкер авылында медпункт бинасы юк.
1932 елда бүгенгесе көндә даны еракларга таралган, “Бәкер” шифаханәсе үз эшчәлегенең беренче сезонын ачып җибәрә. Шул вакыттан ала илебезнең төрле төбәкләреннән килгән кешеләр үзләренең сәламәтлекләрен безнең Бәкер ләмендә ныгытып, дәвалап китәләр. 2012 ел тарихка Бәкер шифаханәсенең 80 еллык юбилее буларак язылып калыр.

Авыл җирлегендәге оешмалар
“Ялтау” агрофирмасы

Адрес: Иске Иштирәк авылы, Яшьләр урамы, 38 нче йорт
тел. 3-87-30
директор Залаков Н.Р.

“Лениногорская” агрофирмасы
Адрес: Иске Иштирәк авылы, Мәктәп урамы, 14 нче йорт
генераль директоры Залаков Н.Р. 

Иске Иштирәк төп мәктәбе
Адрес: Иске Иштирәк авылы, Мәктәп урамы, 1 нче йорт
тел. 3-31-66
директор Хаҗипов Ә.М.

Авыл мәдәният йорты
Адрес: Иске Иштирәк авылы, Мәктәп урамы, 15 нче йорт
тел. 3-34-44
мөдире Кәримов Ә.З.

“Бәкер” санаториясе
Адрес: Бәкер авылы, Тау урамы
тел. 3-78-19
баш табибы Ибраһимов Ф.И.

Иске Иштирәк ФАПы
Адрес: Иске Иштирәк авылы, Мәктәп урамы, 13 нче йорт
тел. 3-34-21
Шәңгәрәева Ф.З.

30 нчы балалар бакчасы
Адрес: Иске Иштирәк авылы, Мәктәп урамы, 13 нче йорт
тел. 3-34-28
Тәхауова Т.Н.

Истәлекле урыннары һәм күренекле кешеләре
Иске Иштирәк авыл җирлегендә Бөек Ватан сугышына багышланган 2 һәйкәл, билгесез солдатка һәйкәл бар, “Бәкер” санаториясе янында Габдулла Тукайга һәйкәл бар.

К.Мөхәммәтҗанов – хирург
Ш.Гыйрфанов, А.Мөхәммәтов – Татарстан Республикасы атказанган авыл хуҗалыгы хезмәкәрләре
Азат һәм Алмаз Гыйрфановлар – инженерлар
А.Әхмәтов, Г.Газимҗанов, Х.Шәрәфиев – хәрби җитәкчеләр
Х.Галәүтдинов – Яр Чаллы шәһәр Советы рәисе ярдәмчесе

Соңгы яңарту: 2023 елның 2 мае, 11:26

Сайттагы барлык материаллар лицензия буенча тәкъдим ителә:
Creative Commons Attribution 4.0 International